کاربندی و مهمترین انواع شکنج سازی ها و یا کاربندی ها

سبک های معماری , معماری
مرداد ۲۷, ۱۳۹۸
بازدید : 1889 بازدید

کاربندی و مهمترین انواع شکنج سازی ها و یا کاربندی ها

کاربندی

کاربندی عطف توجه به سقف ها و سیطره کامل آنها بر فضاست که بیش از هر چیز دیگر سبب القای بعد سوم در فضای معماری اسلامی ایران می باشد.مهمترین انواع شکنج سازی ها و یا کاربندی ها عبارتند از: مقرنس، رسمی بندی، یزدی بندی و کاسه سازی.

مقرنس

مقرنس ترکیبی از آلت های کوچک است که با نظم خاصی روی هم قرار می گیرند و به تدریج از دیوارهای پایه جلو آمده، بالا می روند و به رأس سقف که شمسه نام دارد ختم می گردند و به این ترتیب سقفی مطبق و پر شکنج را پدید می آورند. مقرنس معمولاً در زیر نیم طاق های ورودی و ایوان ها، در گوشواره گنبدها و کنج ایوان ها به کار می رود.

مقرنس معمولاً به تعداد پاها یا طبقات شناخته می شود. هرچه تعداد پاها بیشتر باشد، آلت های مقرنس ریز تر می گردند. پاهای مقرنس خطوط تراز افقی هستند، تصویر افقی پاها هرچند دارای شکست های فراوان است لیکن در نما به صورت افقی و مستقیم دیده می شود. در اکثر موارد مقرنس از سقف فاصله گرفته و به صورت پوسته ثانویه زیر آن را می پوشاند. مقرنس با مصالح مختلف روکش می شود و در زمینه های مختلف قابل اجرا است.

قسمت های مختلف مقرنس عبارتند از: طاس یا طاسه، شاپرک و تخت.

طاسه عنصر اصلی مقرنس است. طاق نمای کوچکی است که قاعده ای چند ضلعی دارد، طاسه معمولاً بین دو پای مقرنس قرار می گیرد و شاپرک حدفاصل طاق ها را پر می کند. آلت دیگر مقرنس تخت نام دارد. تخت ستاره ای شکل است و همیشه افقی اند. تخت ها روی پاهای مقرنس می نشینند. مهمترین کاربرد تخت آن است که مقرنس شکستگی و سطوح پر و خالی بیشتری بیابد و عمیق تر حلوه کند.

رسمی بندی

رسمی بندی شبکه ای است مرکز گرا که از تقاطع منظم قوس های هم اندازه که در مرکز دایره ای دوران می کنند، پدید می آید. این قوس ها بر روی پایه های متقابل قرار می گیرند و به طریقی دهانه سقف را جمع می کنند. بر روی رئوس آن عرقچین ساده ای قرار می گیرد که به خاطر شکل خورشید مانندش شمسه نام دارد. انواع رسمی معمولاً به تعداد رئوس شمسه وسط، که در واقع معلوم کننده تعداد قوس های تشکیل دهنده آن است، شناخته می شوند.

رسمی معمولاً غیر باربر و به صورت پوسته ای ثانویه که با سقف اصلی فاصله دارد اجرا می گردد. رسمی، هندسه مقید و منظمی دارد. رسمی انعطاف پذیری ندارد و در هر زمینه ای قابل اجرا نیست .طرح شبکه هندسی رسمی مبتنی بر تقسیم دایره است.

رسمی بندی ما در دو نوع سقف سازی است. یکی یزدی بندی و دیگری کاسه سازی. هر دو سقف مذکور از ترکیب واحدهایی پدید می آید که خود جزئی از یک یا چند شبکه رسمی اند.

یزدی بندی

یزدی بر خلاف رسمی شبکه کاملی نیست، بلکه از واحدهای مجزایی تشکیل شده که طراح می تواند آنها را به هر صورتی که بخواهد با هم ترکیب کند.

یزدی بندی ارتباط مشخصی با پایه نمی یابد و در هر زمینه قابل اجرا می گردد. معمار میتواند آلت های مختلف یک سقف رسمی را خرد کند و آن را به صورت یزدی در آورد.

یزدی در اغلب موارد واجد تخت است و تخت یزدی مانند تخت مقرنس آلتی است که به صورت افقی در میان آلت های دیگر قرار می گیرد.

در یزدی بندی جزئی از شبکه رسمی که از آن استفاده می شود شامل بخشی از شمسه و قسمتی از خطوط یا قوس های متقاطع است که اغلب تمام یک پای شبکه رسمی را در بر می گیرد و به این ترتیب معمولاً شکلی نزدیک به لوزی پیدا می کند.

کاسه سازی

در سقف کاسه سازی شمسه های متعدد پدیدار می گردد و به آن رسمی شمسه زیاد هم می گویند.

14
امتیاز :
بدون رای!
دیدگاهتان را بنویسید

1 × 1 =

australian wine شنبه , ۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۹ پاسخ

Thank ʏou for sharing your thoughts. I really appreciate your efforts and I am waiting for your further post thank you once agaіn.

۱
یگانه سه شنبه , ۱۷ تیر ۱۳۹۹ پاسخ

لطفا منبع متن رو هم که کتاب خشت و خیال بوده ذکر کنید